Lần thứ 19 mình dựng lại mặt bằng nhà vì phát hiện cái tủ giày kề cửa làm lối vào hẹp còn đúng 78cm. Ông nội mình lúc đó đang dùng khung tập đi rộng 64cm, vậy là mỗi bên chỉ dư vừa 7cm. Thật lòng, nếu mà ai đó bảo mình ba tháng trước rằng thiết kế nội thất đâu phải chuyện chọn sofa với bộ bàn ghế, hẳn mình đã cười. Mình 31 tuổi, làm thiết kế đồ họa ở Hà Nội, mày mò học SketchUp với Floorplanner trong 3 tuần để cùng chồng bày căn hộ đầu tiên. Trước lúc chốt thợ, hai vợ chồng đi xem 11 căn hộ mẫu và 4 xưởng nội thất. Khi nghiên cứu thiết kế nội thất chung cư đẹp, việc đầu tiên tôi học được là đừng tin những mẫu thiết kế đẹp trên mạng bằng chính thước dây của mình.
Những mẫu thiết kế trên mạng chẳng cho tôi hay cái bếp nhà mình có bao nhiêu người nấu cùng lúc
Trước khi dựng bất cứ thứ gì, mình dành tròn một tuần chỉ để đếm lại thói quen sinh hoạt của cả nhà. Nghe có vẻ dư thừa, nhưng đúng cái tuần đó giúp mình khỏi sai lầm đắt đỏ nhất. Tôi đo chiều rộng cánh tay mình khi mở cánh tủ trên: 58cm, cộng thêm khoảng 10cm khoảng trống để lấy đồ, nghĩa là lối đứng bếp tối thiểu phải 90cm. Sau đó tôi bấm đồng hồ: ba buổi sáng cao điểm, cả nhà đồng loạt vào bếp, tổng cộng 22 phút mỗi lần. Điều buồn cười là bếp căn tôi chỉ 9m2, chỗ đi lại 80cm. Bếp chữ I kiểu mẫu trên Pinterest chỉ hợp với người bếp một mình. Mình đổi sang bếp chữ L, đặt bồn rửa ở góc, bàn sơ chế quay ra cửa sổ. Cái mất của việc copy bếp đảo kiểu Hàn vào căn 72m2 là hụt gần 1,4m chiều dài tường để làm kệ, chưa kể tới việc đường thoát nước phải dời lại, tốn thêm khoảng 6-8 triệu. Đúng là bếp đẹp trên ảnh không nấu bữa sáng cho gia đình 4 người mình.
Khoản tiền ngầm nằm ở chỗ tôi chọn gỗ công nghiệp để bớt được 18 triệu
Thật lòng, mình chọn MDF lõi xanh cho toàn bộ hệ tủ dưới và tủ quần áo. 3 bảng dự toán hôm đó chênh nhau rõ rệt: gỗ tự nhiên loại tốt thì đắt hơn 42 triệu, MDF phủ melamine rẻ nhất, MDF lõi xanh chống ẩm nằm giữa, cách biệt nhau 18 triệu so với phương án tiết kiệm nhất. Mình chọn lõi xanh, nhưng mà đúng lúc đó mới lộ ra mấy khoản thợ chẳng báo trước. Bản lề giảm chấn nhập thì cộng vào 480 nghìn một cánh, tay nâng cho tủ treo thêm 1,2 triệu một bộ, ray ngăn kéo giảm chấn hiệu tốt đắt gấp đôi loại thường. Và khi khoan luồn dây điện, thợ phát sinh thêm 12% phát sinh vì tường chỗ đó có kết cấu bê tông. Hết lại, tờ hóa đơn chốt vống hơn bản dự toán đầu gần 9 triệu. Cảm giác cặp lúc nhận hóa đơn khá tệ, nhưng mà tôi thấy điều đó còn dễ chịu hơn việc 3 năm sau phải thay toàn bộ cánh tủ vì trương nở. Bài học của mình là luôn hỏi đúng một câu: giá này đã bao bản lề, tay nâng, ray chưa, và nếu chưa thì chi tiết từng món bao nhiêu. Đừng ngại hỏi, vì hỏi trước nhẹ hơn căng thẳng lúc trả tiền vô cùng nhiều.
Chuyện đèn đóm trong chung cư khác hẳn nhà mặt đất và mình mất 2 tháng mới hiểu
Căn mình ban công hướng tây, ba giờ chiều nắng chói tới nỗi phải sập rèm mới ngồi nổi màn hình. Tôi tải app đo lux về thử đo ba vị trí. Sát cửa sổ tầm 3h chiều: khoảng 1.800 lux. Giữa phòng khách: 420 lux. Góc bàn làm việc mình ngồi: chỉ 110 lux, tức là tối hơn cả tiêu chuẩn đèn đọc sách tối thiểu. Lúc đó tôi mới hiểu ra rằng chung cư chẳng nhận sáng đều như nhà mặt phố, vì tường kính và phương nắng quyết định hầu toàn bộ cảm giác trong nhà. Tôi bỏ cái đèn chùm 18W duy nhất giữa trần, thay bằng hệ 4 nguồn sáng: bóng 2700K ấm ở góc đọc sách, 3500K ở bàn làm, 4000K sáng cho bếp, và bóng dây âm dưới tủ trên. Tổng lại mình dùng ánh sáng khoảng 6 tiếng mỗi ngày, nên việc chọn màu sáng quan trọng hơn mình tưởng. Bài học đáng nhớ nhất là rèm cản sáng 90% cho phòng ngủ quay tây. Trước lúc có nó, mình thức giấc tầm 5h sáng vì ánh nắng xuyên qua rèm voan. Sau khi đổi, giấc ngủ khá hơn rõ.
3 điều mình ước mình đừng tin lời thợ và một thứ mình mừng vì đã tin
Trước hết, tôi tin thợ về kích thước tủ âm tường mà không đo đạc lại, hậu quả là thiếu 4cm, phải nhét thêm miếng đệm gỗ trông rất kì cục. Thứ hai, tôi tin câu "đơn giản thôi" khi làm trần thạch cao giật cấp, cuối cùng tốn thêm 9 triệu và mất tầm 12cm chiều cao trần. Thứ ba, tôi tin gỗ ngoại nhưng chẳng kiểm giấy tờ xuất xứ, tới giờ vẫn hơi áy náy. Ngược lại hẳn, có một người thợ 15 năm nghề khuyên mình đặt ổ cắm cao 1m2 chứ đừng 30cm như kiểu thông thường. Nghe thì lạ, nhưng sau khi dùng mới thấy lợi hại: cắm thiết bị chẳng phải khom lưng, trẻ con chẳng với tới, lại dễ vệ sinh lau chùi chỗ quanh ổ cắm. Mình còn làm theo lời khuyên dùng loại ổ đôi có công tắc riêng, thành ra ngắt thiết bị để đó không cần rút phích hoài. Chi tiết nhỏ vậy đó mà đổi hẳn cách dùng hằng ngày trong căn bếp nhỏ.
Nếu mà mọi người đang chuẩn bị sửa căn hộ đầu tiên, tôi khuyên thật lòng một việc cụ thể rõ ràng: đo lại mọi thứ bằng thước cuộn của bản thân, ghi con số vào một tờ để riêng, rồi hãy bật phần mềm thiết kế. Bạn đã bao giờ phát hiện cái lối đi nhà mình đang dùng hẹp hơn mình tưởng chừng nào chưa?